Armada Araştırma, yüz yüze saha çalışmalarını CAPI (Computer-Assisted Personal Interviewing) yöntemiyle, tablet üzerinden yürütür. Anketör soruyu tablette sorar, yanıt anında merkezi veritabanına aktarılır. Kağıt form, veri giriş aşaması ve buna bağlı hata payı ortadan kalkar.

CAPI nedir, kağıt anketten farkı ne?

CAPI, yüz yüze görüşmenin tablet veya mobil cihaz üzerinden yapılması ve verinin doğrudan dijital ortama kaydedilmesidir. Kağıt anket ile arasındaki fark tek bir cümleyle özetlenebilir: kağıtta hatayı sonradan ararsın, CAPI’de hata anında engellenir.

Kağıt formda atlanan soru, çelişkili yanıt veya okunmayan el yazısı ancak veri girişinden sonra fark edilir — o noktada katılımcıya geri dönmek çoğu zaman mümkün değildir. Armada’da kullandığımız CAPI kurgusunda bu kontroller görüşme anında çalışır:

  • Zorunlu alan denetimi: Yanıtlanmayan soru bir sonrakine geçişi engeller.
  • Mantık ve tutarlılık kuralları: Birbiriyle çelişen yanıt kombinasyonları anketörü uyarır.
  • Aralık kontrolü: Yaş, gelir, adet gibi alanlarda kabul edilebilir sınır dışına çıkılamaz.
  • Otomatik yönlendirme: Karmaşık atlama (skip) kurgularında anketörün yanlış sayfaya gitmesi imkânsız hale gelir.
  • Rastgele sıralama: Marka ve ifade listeleri katılımcı bazında karıştırılarak sıra etkisi (order bias) kırılır.

Veri giriş aşaması gerçekten ortadan kalkıyor mu?

Evet, ve bu üç kazanç sağlıyor.

Süre: Kağıt sahada veri girişi tek başına projenin 1-2 haftasını alır. CAPI’de bu adım yoktur; saha bittiğinde veri seti hazırdır. Armada’da tipik bir CAPI projesinde saha kapandıktan sonra analize hazır veri teslimi 2-3 iş gününü bulur.

Hata: Veri giriş operatörünün yaptığı transkripsiyon hataları — yanlış tuşlanan kod, kaydırılan sütun, yanlış okunan el yazısı — tamamen ortadan kalkar.

Görünürlük: Saha devam ederken veri akar. İlk 100 görüşmede kota dağılımını, ortalama süreyi ve yanıt örüntülerini görebiliriz. Sorun varsa saha bitmeden müdahale ederiz; kağıtta bu ancak proje bittikten sonra anlaşılır.

Sahayı nasıl denetliyoruz?

Yüz yüze araştırmanın en bilinen riski sahte görüşmedir: anketörün görüşmeyi hiç yapmadan formu doldurması. Tablet, bu riski denetlenebilir hale getirir. Armada Araştırma’da her görüşmede şu veriler otomatik kaydedilir:

  • GPS konumu — görüşmenin atanan mahalle/nokta içinde yapıldığının doğrulanması
  • Zaman damgası — başlangıç ve bitiş saati
  • Soru bazlı süre — her sorunun kaç saniyede yanıtlandığı
  • Ses kaydı (katılımcı onayıyla) — seçilen görüşmelerde doğrulama amaçlı

Bu veriler Verify360® kapsamında taranır. Anormal hızlı tamamlanan görüşmeler, konum uyuşmazlıkları, aynı yanıt örüntüsünün tekrarı ve düz-çizgi (straight-lining) yanıtlar işaretlenir. İşaretlenen görüşmeler geri arama (back-check) ile doğrulanır; doğrulanamayan görüşme analiz setinden çıkarılır ve yerine yenisi yapılır.

Teslimatta bu sürecin kaydı da yer alır: kaç görüşme işaretlendi, kaçı doğrulandı, kaçı elendi. Kalite bir iddia değil, sayıyla gösterilebilir bir çıktıdır.

Çevrimdışı bölgelerde çalışıyor mu?

Evet. Tabletler çevrimdışı modda çalışır; veri cihazda şifreli olarak saklanır ve bağlantı sağlandığında sunucuya aktarılır. Kırsal alan, bodrum kat, kapalı tesis gibi bağlantının olmadığı noktalarda saha kesintiye uğramaz.

CAPI hangi araştırmalarda tercih edilmeli?

Yüz yüze görüşmenin zorunlu veya belirgin şekilde üstün olduğu durumlarda:

  • Hane araştırmaları — adres bazlı örneklemle temsiliyet gerektiren çalışmalar
  • Belediye ve kamu araştırmaları — Kentin Nabzı® kapsamındaki kent memnuniyeti ölçümleri
  • Uzun soru formları — 20 dakikayı aşan anketlerde telefon ve online’da bırakma oranı yükselir
  • Görsel uyaran gerektiren testler — ambalaj, reklam, konsept testi; tablette görsel doğrudan gösterilir
  • Dijital erişimi düşük gruplar — ileri yaş, kırsal nüfus, düşük internet penetrasyonlu bölgeler
  • Nokta/mekân araştırmaları — mağaza çıkışı, tesis içi, etkinlik alanı

Bu kriterler karşılanmıyorsa CATI veya CAWI genellikle daha hızlı ve düşük maliyetlidir; teklif aşamasında hangisinin doğru olduğunu birlikte belirleriz.

Veri güvenliği

CAPI süreçlerinde toplanan veri, ISO 27001 ve ISO 27701 kapsamındaki bilgi güvenliği ve kişisel veri yönetim sistemlerine göre işlenir. Cihaz üzerindeki veri şifrelidir, aktarım sonrası cihazdan silinir. Katılımcı aydınlatma metni, açık rıza kaydı ve saklama-imha süreleri belgelidir. Saha uygulama standartlarımız ISO 20252 kapsamında denetlenmektedir.

Süre ve hacim

Anketör ağımız Türkiye genelinde kuruludur. 1.000 görüşmelik bir hane araştırması, örneklem tasarımından teslimata kadar tipik olarak 3-4 haftada tamamlanır. Çok merkezli veya sıkışık takvimli projelerde ekip sayısı artırılarak bu süre kısaltılabilir.

Projenizi konuşmak için üç bilgi yeterli: hangi kararı desteklemek istiyorsunuz, kimlerle görüşeceğiz, kaç görüşme ve hangi tarihe kadar?